blogspot visitor

27 februari 2009

Sekse-apartheid in onze openbare ruimte

De seksuele apartheid wordt niet alleen in Utrecht ingevoerd, maar ook in Rotterdam. Op verzoek van de theatermaker Salaheddine is er tijdens zijn voorstelling in het Theater Zuidplein een apart vak ingericht met vijftig stoelen 'voor vrouwen die vanwege hun islamitische geloofsovertuiging niet naast een man willen zitten', meldt blogger Carel Brendel.

Krankjorem dat zoiets wordt toegestaan. Krijgen moslima's die niet in het vak gaan zitten straks te maken met sissende boze islamitische fundi-mannen in het 'gemengde' deel van het theater. Of vrouwen in het algemeen.

En dan ook maar woningen waarin speciaal is voorzien in aparte vertrekken voor vrouwen en mannen?

Allemaal naargeestig en volkomen onwenselijk!

Update: Het AD bericht dat de islamitische bezoeksters aan het Theater Zuidplein geen enkele behoefte hadden aan een apart vak. De belangstelling was vrijwel nihil en het personeel haalde de tientallen bordjes daarom maar weer weg. Desalniettemin houdt de leiding van de schouwburg vast aan de principiële lijn van het bieden van dit soort 'voorzieningen'.

Update 8 april 2009: minister van Integratie Eberhard van der Laan acht aparte zitplaatsen voor vrouwen ontoelaatbaar. De Rotterdamse gemeenteraad echter, bij monde van een Groenlinks-getroubleerde wethouder, noemt de theatrale sekseapartheid in de havenstad een experimenteel marketinginstrument.

Kunstmatige neuzen in de maak?

Artificial Noses Ahead?
National Geographic News, February 27, 2009

26 februari 2009

Marcouch: subsidie voor salafisten?

Update: diverse uitlatingen van Ahmed Marcouch in de periode die is verstreken na deze blognotitie, wijzen erop dat hij veel meer afstand is gaan nemen van Yusuf al-Qaradawi en andere geestelijke autoriteiten. Zo steunde hij het lofwaardige initiatief The Final Fatwa van Groenlinkser Tofik Dibi en pleitte hij voor een inreisverbod van een imam die gemeenschap met jonge meisjes verdedigde.Carel Brendel zegt inmiddels over hem: 'Hij is beslist geen wolf in schaapskleren, zoals de PVV stelt. Marcouch is de allochtone politicus van de toekomst'.
Update 2: of het begrenzen van de invloedssfeer van de islam inmiddels bij Marcouch in goede handen is, moet men toch weer betwijfelen, gezien zijn steun voor islamitische gebedsruimten op openbare scholen (waar overigens Ronald Plasterk net zo over denkt).


Door Carel Brendel (20 februari 2009)

Alle politieke en media-aandacht in Amsterdam gaat dezer dagen uit naar de bodemloze bouwput van de Noord-Zuid-metrolijn. Ondertussen krijgt ook het koninkrijkje van Ahmed Marcouch last van verzakkingsverschijnselen. Het ‘gouden PvdA-talent’ kreeg woensdag (18 februari) in de stadsdeelraad van Slotervaart een motie van wantrouwen aan zijn broek. De aanleiding hiervoor is dat Marcouch contact met en subsidiëring van salafistische organisaties niet wil uitsluiten.

Die uitspraak deed de PvdA-politicus in een debat over het beleid tegen de radicalisering onder moslimjongeren. In de strijd tegen de radicalisering wilde Marcouch nu al twee organisaties inzetten, die worden geleid door de omstreden moslimleider Yahia Bouyafa. Marcouch en Bouyafa deden in 2005 een poging om de haatprediker en islamgeleerde Yusuf Al-Qaradawi naar Nederland te halen.

Bouyafa heeft via zijn moskeeorganisatie FION banden met de European Council of Fatwa and Research van Al-Qaradawi, die wordt gezien als de geestelijke leider van de fundamentalistische Moslim Broederschap.

Tijdens het debat over de radicalisering bleek dat Marcouch nog een stapje verder wil gaan in zijn beleid. Hij wil niet alleen de moslimbroeders maar desnoods zelfs de salafisten in huis halen. Beide stromingen maken volgens de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) deel uit van de ‘radicale dawa’, een op verspreiding van de fundamentalistische islam gerichte stroming, die weliswaar niet gewelddadig is maar wel degelijk als ‘onverdraagzaam en antidemocratisch’ wordt gezien.

De VVD heeft inmiddels (25 februari) Kamervragen over deze kwestie gesteld aan de minister van Binnenlandse Zaken.

Zie ook mijn blognotitie:
Marcouch en Al-Qaradawi (september 2007)

En dit afgewogen artikel op Allochtonen-weblog:
De proefballonnen van Marcouch (26 februari 2009)

Update

Marcouch doet bovenstaande af als een 'broodje aap'. Maar de stadsdeelraad van Slotervaart heeft wel degelijk een rapport laten passeren waarin staat dat samenwerking met salafisten moet kunnen 'zolang de activiteiten niet leiden tot het vergroten van onverdraagzaamheid en beperking van grondrechten'. Bovendien haalt de stadsdeelraad op haar website dit laatste expliciet naar voren in een bericht over het rapport. Op de doorsnee lezer van de site komt het over alsof het stadsdeel met het rapport en in het bijzonder met de bewuste stellingname instemt. Het is een idioot uitgangspunt, omdat de salafisten per definitie af willen van belangrijke Westerse grondrechten. Vindt de meerderheid van de deelraad dat men de salafisten (financieel) mag steunen zolang zij nóg niet overgaan tot concrete onverdraagzaamheid en schending van grondrechten?[*] Marcouch weigerde op vragen van de oppositie over een en ander in te gaan en de deelraad (PvdA en Groenlinks) stemde tegen een motie van de oppositie die subsidie aan salafisten uitgesloten verklaart. Er was en is dus - principieel én in potentie concreet - een probleem met het beleid van Marcouch, c.q. het van gemeentewege samenwerken met en mogelijk subsidiëren van salafisten.

Zie ook de reactie van kritisch PvdA-lid Marcel Duyvestijn, die vindt dat Marcouch weliswaar de schijn tegen heeft maar formeel in het gelijk staat: de oppositie heeft de zaak via een persbericht verkeerd voorgesteld, want de stadsdeelraad heeft het rapport in kwestie voor kennisgeving aangenomen, zonder expliciet met de hele tekst in te stemmen. Maar waarom dan voor de duidelijkheid niet vóór bovengenoemde motie gestemd, PvdA en GroenLinks? En waarom dat als hartelijke instemming klinkende bericht op de site van het stadsdeel? Lees verder de discussie onder het stukje van Duyvestijn.

Reformistisch salafisme?

Tariq Ramadan tracht in zijn boek 'In the Footsteps of the Prophet' de term salafisme te zuiveren van negatieve connotaties en te reclaimen. Marcouch' bewondering voor Ramadan is bekend. Dat hij de deur open zet voor samenwerking met salafisten in Nederland, moet daarom weinig verbazing wekken: Tariq Ramadan is een salafi reformist (zie het essay 'Who is afraid of Tariq Ramadan' van Paul Berman).
Verder zal het de salafisten worst wezen of ze subsidie krijgen, ze zijn rijk genoeg (steun vanuit Saoedi-Arabië). Ook Marcouch gaat het niet om geld. Zijn agenda is glashelder: à la Ramadan bevorderen dat de islam, incluis de salafisten onder voorwaarden, zich toenemend manifesteert in Nederland. Wie dat niet wil zien en miskent dat dit géén progressieve agenda is, is stekeblind. Daarom is de steun van PvdA en GroenLinks voor het beleid van Marcouch bizar - zijn kwaliteiten en voor mijn part nobele bedoelingen niet te na gesproken.

Ook wat betreft Al-Qaradawi zit Marcouch exact op de lijn van Tariq Ramadan. De laatste zet voorzichtig kritische kanttekeningen bij de visie van Al-Qaradawi, maar trekt diens autoriteit niet in twijfel. Precies dat is het anti-progressieve en anti-emancipatoire van de politiek van Ramadan en Marcouch: jongeren impliciet of expliciet voorhouden dat de religieuze autoriteiten leidslieden zijn en blijven. Daarom van Ramadan nóch van Marcouch felle en publiekelijk beleden verontwaardiging over bijvoorbeeld Al-Qaradawi's propageren van vrouwenbesnijdenis[#] en de doodstraf voor homo's en afvalligen. Ramadan ging in een debat met Fouad Laroui in 2007 zelfs zover om glashard te ontkennen dat Al-Qaradawi de doodstraf voor afvalligen gepast acht[**].

[#] Later toegevoegd: Kennelijk heeft Al-Qaradawi later opgeroepen tot het beëindigen van vrouwenbesnijdenis. Maar waarom blijft dan zijn oude standpunt gewoon staan op zijn bekende site Onislam.net? 

Of toch een verlichte, persoonlijke islam?

Anderzijds moet gezegd: Marcouch stelt (citaat in de Volkskrant van 6 maart) dat er geen absolute waarheden bestaan en dat jongeren moeten leren zelf na te denken. Het eerste zou een André Rouvoet of een Balkenende nog niet eens zo makkelijk roepen; en het tweede is een deel van Kants definitie van de Verlichting. Aldus klinkt Marcouch als Mohamed Ajouaou, auteur van het boek 'De moslim die ik ben': de essentie van de islam is "zelf nadenken en beslissingen nemen", zei Ajouaou onlangs in een interview met de Nederlandse Islamitische Omroep (NIO). Ajouaou schetst twee stromingen binnen de islam, een wettische en een niet-wettische. "Wij zijn een beetje wettisch aangelegd, we lijken op de Joden", vindt de theoloog en filosoof. "Maar zo wás het niet. De stroming die altijd vraagt: Mag dit en mag dat? heeft helaas gewonnen. De boeiendste fase in de islam was die waarin de Griekse filosofie werd bestudeerd. Maar Averroës was helaas de laatste islamitische filosoof." Veelbetekend is dat Ajouaou, die zonder twijfel een vrome moslim is, Tariq Ramadan tegenover zich vindt omdat hij volgens Ramadan te liberaal zou zijn - schrijft althans het Reformatorisch Dagblad, helaas zonder bronvermelding[***]. Het zou interessant zijn Marcouch eens te horen over zijn positie ten opzichte van deze twee stemmen.

Verheugende update 10 april: Marcouch doet goede uitspraken over homo's en keurt de uitlatingen van Ramadan af. Maar over Marcouch halstarrige neigingen tot 'politieke islam' zie deze discussie.

Noten

[*] Toegevoegd 16 maart: 'A new generation of Muslims is being radicalised using the very Government funds that are supposed to be fighting the problem, a new report by the Policy Exchange think-tank says: (...) "Political and theological extremists, acting with the authority conferred by official recognition, are indoctrinating young people with an ideology of hostility to western values." The Policy Exchange says the Government has made a "strategic error" (...) and the result has been to "empower reactionaries within Muslim communities and to marginalise genuine moderates." (...) the project is not working, according to the report's authors Shiraz Maher, himself a former radical who knew the Glasgow bombers, and Martyn Frampton. "Not only is it failing to achieve its stated objectives, in many places it is actually making the situation worse".'

[**] Zie m'n blognotitie 'Umar Mirza en de context van de koran' (augustus 2007): Ramadan zei in dat debat weliswaar dat hij met Al-Qaradawi op verschillende punten van mening verschilt, maar de felle, autoritaire toon waarop hij de sjeik verdedigt tegen de opmerking van Laroui dat de man de doodstraf voor afvalligen predikt, spreekt boekdelen. Laroui heeft gewoon gelijk, getuige deze onzinnige redenering van Al-Qaradawi:

"The death penalty with regard to apostasy is to be applied only to those who proclaim their apostasy and call for others to do the same. Islam lays down this severe punishment in order to protect its unity and the identity of its community. Every community in this world has basic foundations that are to be kept inviolable, such as identity, loyalty, and allegiance. Accordingly, no community accepts that a member thereof changes its identity [wat een onzin; K] or turns his or her loyalty to its enemies. They consider betrayal of one's country a serious crime, and no one has ever called for giving people a right to change their loyalty from a country to another whenever they like.
Apostasy is not only an intellectual situation whose handling is confined to discussing the principle of freedom of belief; it also involves a change of loyalty and identity. People who apostatize from Islam give up their loyalty to the Muslim nation and pay allegiance, heart and soul, to its enemies. This is denoted in the agreed-upon hadith that clarifies the kinds of people whose blood is lawful to shed and describes among those people the apostate, by saying, 'Or someone who abandons his religion and the Muslim community' (Ibn Mas`ud).
Apostasy involves a change of loyalty and identity.
The phrase, 'And the Muslim community' is part of the description of an apostate; this entails that every apostate from Islam by implication abandons the Muslim community
." [cursivering door mij; let ook speciaal op de laatste zin; K]

Zie ook deze video waarin Al-Qaradawi, duidelijk een gestoorde van zichzelf vervulde kerel, zich uitspreekt tegen masturbatie door vrouwen; hij jaagt de meisjes schrik aan voor de gevolgen (maagdenvlies dat beschadigd kan raken, wat de woede van familie kan wekken omdat ze denken dat zij haar eer heeft verloren), ook al verkondigt hij daarna hypocriet dat het doden van het betreffende meisje volgens de islam niet mag en zweepslagen de gepaste straf zijn ( 'flogging').

[***] Mohamed Ajouaou zegt zelf over zijn positie ten opzichte van Tariq Ramadan: 'Ik heb zijn boek [Westerse moslims en de toekomst van de islam; K] gelezen. En ik ben het met hem over een aantal concrete zaken eens. Maar hij is en blijft voor mij op een aantal cruciale zaken erg vaag. In mijn boek heb ik deze vaagheid ontbloot. Zo is hij een warm voorstander van een raad van geleerden in Europa die zich gaat toeleggen op het reilen en zeilen van de moslim-gelovigen, terwijl ik uitga
van de noodzaak van een meer emanciperende houding van de gelovigen ten opzichte van de stand der geleerden. Ook in het belang van deze laatsten' [cursivering door mij; K - Ramadan is op dit punt dus juist niet vaag, maar gelukkig is Ajouaou het niet met hem eens]. Als Marcouch wat betreft moslim-emancipatie in de zin van het afstand scheppen tot institutioneel geestelijk gezag zich nu eens expliciet contra Ramadan uitspreekt en zich achter Ajouaou schaart, zou dat meer zicht geven op wat voor islam hem voor de geest zweeft.
Verder is duidelijk dat Ajouaou het relativeren van de hadith zeer gewenst acht, maar zich niet buitengewoon rekkelijk toont als het om kritiek op Mohammed en de koran gaat - zie onder meer dit artikel. Maar zijn geluid is uiterst belangrijk - zie zijn cursief gezette uitspraak hierboven - omdat het ruimte in het leven roept voor het loskomen van orthodoxe imams en sheiks, voor het beëindigen van onderwerping aan islamitische autoriteiten.

Japanse jeugd vergroeit met mobieltje

De Volkskrant, 26 februari 2009

Zie ook m'n blognotitie:
Brain-Machine Interfaces: Tricky Ethics (25 februari 2009)

Brein-machine-interfaces: heikele ethiek

Door  Brandon Keim, Wired Blog Network, 25 februari 2009

'[...] People with a notion of authentic self [zie Bill McKibben hieronder; K] are troubled by notions of brain-machine interfaces and pharmaceuticals. And we will begin to trample the notion of authentic self.'

Een in het artikel aangehaalde professor wijst erop dat hoe meer ik me verbind met de machine, des te meer ik de machine word.

Het transhumanisme van Ray Kurzweil


Interessant in dit verband is het sci-fi-visioen van de futurist Ray Kurzweil, met wiens Singularity University wordt samenwerkt door Google en NASA, zie bijvoorbeeld:
Kurzweil: When Man & Machine Merge (Rolling Stone, februari 2009)
Lees dit artikel in The Guardian (3 februari 2009) en dit bericht.
Hier deel 1, deel 2 en deel 3 van een video[1] van een bijeenkomst van gelovigen[2] in 2006 met Kurzweil als boeiende keynote speaker; let ook op de commentaren onder de video, het toeval wil dat iemand daar de Lie-groep E8 noemt (zie mijn blognotitie daarover).
En hier de wikipedia over Kurzweil.

Het is unheimlich dat het Singularity[3]-visioen van Kurzweil, de profeet van wat al spottend de Techno Rapture wordt genoemd ('s mans naam laat zich overigens lezen als 'Straal korte tijd', wat doet denken aan Dr. Faustus) door twee buitengewoon toonaangevende, de technologische ontwikkeling en daarmee de maatschappij van de toekomst in hoge mate vorm gevende[4] giganten als Google (doneerde al een miljoen dollar) en NASA [5] ( stelt ruimten, mensen en apparatuur beschikbaar) bloedserieus wordt genomen en uitgebouwd. Ondanks voorspellingen inclusief jaartal[6] die doen denken aan die van een sekteleider, zij het niet van de zoveelste eindtijd in de zin van een ondergang en Laatste Oordeel door God, maar van de Verlossing door technologie die de mens vrijwel tot God zal maken. En ondanks de aan oplichting grenzende deelnameprijs van 25.000 dollar per student voor een cursus van negen weken aan de Singularity University - die niet eens een echte universiteit is (de leerstof schijnt op den duur wel beschikbaar te komen als Creative Commons, slim geregeld om het sci-fi-gedachtengoed van de SU-elite breed ingang te doen vinden).

Alsof de smartest guys in de VS zich collectief tot een soort scifiology hebben bekeerd, waarbij de hoogintelligente apostelen er werkelijk van overtuigd zijn dat de giga-complexe, godgelijke cyborg, de Nieuwe Mens die ze tot stand willen brengen minder onderhevig zal zijn aan technische storingen dan het natuurlijke organisme aan ziekten, om nog maar te zwijgen van de adverse effects, de onvoorziene schadelijke bijwerkingen - nieuwe of venijniger wordende ziekten van organische weefsels - die technologische ontwikkeling tot nu toe altijd hebben aangekleefd (op globale schaal: de milieucrisis) en principieel niet zijn uit te bannen omdat elk model noodzakelijk een vereenvoudiging van het geheel van de werkelijkheid is. Terwijl er nog geen simpele pc bestaat die de gebruiker niet meerdere hartverzakkingen per jaar bezorgt door crashes! Een klassiek geval van hybris[7].

Van de andere kant: Kurzweil is geen charlatan die louter gebakken lucht verkoopt: hij was - zie de video, ter plekke demonstreert hij, als Jezus die de blinden laat zien, een apparaat dat gedrukte tekst omzet in een spreekstem - betrokken bij enkele technologische doorbraken (hoe groot die waren en wat zijn rol precies was, kan ik niet beoordelen), hij heeft in de VS prestigieuze prijzen in de wacht gesleept, adviseert het leger, publiceert in de New York Times, wordt zoals gezegd gesteund door NASA en Google, en zo meer.

Tricky Ethics

En waarom onszelf veranderen in spiritual machines[3]? Twijfels en ongerustheid hieromtrent zet klimaatactivist Bill McKibben uiteen in zijn boek Enough, staying human in an engineered age. McKibben sprak - in quasi-geteleporteerde gedaante, als pratend hologram, hier een video - eveneens op de bovengenoemde Singularity Summit van 2006. Mijns inziens een briljant betoog met onder meer deze kernpunten: is een wezenlijk vermogen van het menselijk geheugen misschien: te kunnen vergeten; is het kunnen opleggen van bepaalde beperkingen aan zichzelf en het afzien van het bevredigen van sommige behoeften wellicht een van de meest waardevolle menselijke vermogens; is het voelen en betonen van verbondenheid met de ander en het andere (de natuur) mogelijk onverenigbaar met het grenzeloos (proberen te) vergroten van je vermogen tot doorgronding van die ander of dat andere; gaat het ontdekken en genieten van jezelf - en dus van je beperkingen, de grenzen van je weten, kunnen en zintuiglijke ervaren - misschien niet samen met het voortdurend of althans het mateloos willen transformeren van jezelf en het vergroten van je capaciteiten. En ik zou zeggen: maakt het blijven bestaan van mysteries, zoals dat van de oorsprong en de ultieme structuur en betekenis van het heelal, niet gelukkiger dan het verdwijnen van elk mysterie? Houdt het met heel je hart genieten of mooi vinden van X, niet in dat voor jou X geenszins mooier of fijner hoeft te zijn? Ja, dat het onwenselijk en onmogelijk is dat de beleving van X zoals X is mooier of fijner zou zijn en dat X zelf mooier, fijner, anders zou zijn dan X is? In een slagzin: is een waarlijk genoegen volledig genoeg - en dat waarvan men geniet volmaakt? Draai ik rond in tautologieën of gloort hier een fundamenteel inzicht? (de kwestie duikt op wat iets op zichzelf is in relatie tot wat het voor jou is; maakt bijvoorbeeld het beter begrijpen en in het verlengde daarvan 'horen' van de structuur van een compositie van Bach het genot en de schoonheidsbeleving groter of zinvoller? Of 'alleen maar' kwalitatief anders? Ook gaat het om fenomenen als het soms en voor sommigen vervelen van wat altijd hetzelfde blijft, het verlangen 'dieper' te ervaren en te genieten, nieuwsgierigheid en de 'honger' naar kennis).
Zie verder deze goede bespreking door Jonathan Dolhenty van McKibbens boek, waaruit dit citaat betreffende de geperfectioneerde kinderen van de toekomst: 'The author tackles what it means to be human, pointing out how these new technologies threaten our very identity as human beings. "What if we have been programmed," he asks, "or at least must suspect each time we choose a path that we have been nudged in that direction by our engineered cells? Who then 'are we'?"'.

Aldus terugkerend naar het eigenlijke onderwerp van deze blognotitie, de ethiek van de voortgaande hybridisering van het menselijk organisme en (bio)technologisch vervaardigde vervangende lichaamsdelen, genezende en regenererende middelen, verbeteringen of extensies en op termijn mogelijk zelfs complete surrogaten van het lichaam, kortweg de ethiek van het maken van cyborgs en spiritual machines: hierover zegt Kurzwel in deel 3 van de video: 'The ethical guidelines do work against inadvertent problems [i.e. onvoorziene gevolgen voortkomend uit onachtzaamheid; K]: 'The Asilomar Guidelines in biotech have kept us safe for thirty years; the Forsythe Institute (...) has similar guidelines for nanotech [ik kan die richtlijnen op hun website niet vinden; K] (...) The big problem is advertent problems' [i.e. inherente risico's die we al onderkennen; K], zoals 'self-replicating nanotech' en 'unfriendly AI'.
Tegen de mensen die vanwege de gevaren dergelijke technologie niet willen ontwikkelen, brengt Kurzweil drie argumenten in: a. het zou nodig zijn een [woord voor mij onverstaanbaar in de video, ik vermoed dat Kurzweil doelt op een controlerend orgaan]-systeem te implementeren; b. het zou ons beroven van vergaande baten en c. het zou niet werken, de technologie zou ondergronds gaan en wij zouden ons niet kunnen verdedigen tegen kwaadwilligen die er gebruik van maken.

Een kolossale kluif voor ethici, politici en NGO's! Zie, naast het bovengenoemde boek 'Enough' en de voordracht van Bill McKibben, onder meer de zorgen van toxicoloog Ellen Silbergeld (artikel 'Slaapwandelend de nanowereld in', de Volkskrant, 1 november 2008) en de visie van Sabine Roeser, universitair docent ethiek op de TU Delft (artikel 'Angst is een goede raadgever', de Volkskrant, 21 februari 2009).

Toevoeging oktober 2011:

Rise of the Machines: Why We Keep Coming Back to H.G. Wells’ Visions of a Dystopian Future
Door Mattwew Lasar, Wired, 8 oktober 2011


Zie ook m'n blognotities: 
Universiteit Cambridge onderzoekt singulariteit: vormt kunstmatige intelligentie een gevaar?
Kritische geluiden over de singulariteit
Hersenen worden manipuleerbaar: onderzoek
'Mensen gaan steeds meer lijken op computers'
Teilhard, technologie & wederopstanding
Film 'De Singulariteit' van Ray Kurzweil
Twitter-telepathie: onderzoekers veranderen gedachten in tweets
Hersenscanners lezen gedachten
De toekomst volgens Mulisch
Over het masker
Beeldschermcultuur verzwakt mogelijk empathie
Kladblognotities over de blog

En (toegevoegd v/a februari 2012):

Russian Mogul’s Plan: Plant Our Brains in Robots, Keep Them Alive Forever
Door Katie Drummond, Wired, 29 januari 2012

Het mag bijna: elektrodes in brein
Door Sander Becker, Trouw, 14 maart 2012

Noten en illustraties

[1] Kurtzweils benadrukken - zie de video - dat de crux van de menselijke intelligentie patroonherkenning (ook het zien van nieuwe vormen?) is, doet denken aan Mulisch' uitlichten van de aha-Erlebnis dan wel het Eureka!
De manier van spreken in het vertalende mobieltje - de demonstratie in deel 3 van de video - is een mooi voorbeeld van wat Nicholas Carr zegt in The terrifying future of computing: 'The scariest thing about Stanley Kubrick's vision wasn't that computers started to act like people but that people had started to act like computers'.


[2] De van eerbied bijna stotterende, maar waarschijnlijk sowieso niet erg eloquente nerd die Kurzweil als spreker inleidt, zegt onder meer dat deze ziener drives this promise home of a world of exponential growth (de kredietcrisis had nog niet tot de huidige beurskrach geleid; het zou interessant zijn te onderzoeken hoe het Kurzweils in 1999 opgerichte hedge fund FatKat is vergaan[*], dat met AI-software beurstransacties uitvoerde); hij noemt Kurzweil a hedge hawk
[!] who knows one big thing, te weten applying exponential math relentlessly and ruthlessly [sic!; K] to technological innovation and change, extrapolating where that will go.
Kurzweils theorie dat de snelheid van de evolutie exponentieel toeneemt, heeft een raakvlak met deze centrale karakterisering door Peter Sloterdijk (in Eurotaoïsme[**]) van het moderniseringsproces: 'vooruitgang is beweging ter beweging, beweging ter meerdere beweging, beweging naar toegenomen bewegingsvermogen'.
[*] De wikipedia zegt hierover, veelbetekenend lijkt me: 'In 2005, Kurzweil reported that the FatKat software was "doing very well - 50% to 100% returns for the last two years." But as of December 2008, FatKat does not offer its software for sale.
[3] Het boven gelinkte artikel over de Singularity heeft overigens een omineus slot: 'Who do we do it for? In the land of science fiction, we’re all doing it for an evil entity. Our brain power has been enslaved to feed an AI. In the land of science fiction, we might escape such AI by a revolution... but in the real world, we’re delivering our energy voluntary. At least, we’re doing so now.'[**]
Het antwoord van Kurzweil en andere transhumanisten is ongeveer: het overwinnen van ziekte en dood en het 'eindeloos' vergroten van onze kennis en vermogens, maakt ons gelukkiger - wat natuurlijk maar de vraag is, en een zeer wezenlijke vraag: het is net zo goed denkbaar dat een zelfbewustzijn dat niet meer kan sterven, gekopieerd en vermenigvuldigd kan worden et cetera geen eindeloos en oneindig geluk beleeft, maar eindeloos en oneindig lijdt; de transhumane uitverkorenen belanden mogelijk in de hel in plaats van in de hemel... niet omdat ze in handen van de duivel komen, maar omdat ze zelf hun lichaam hebben ontzield (dan wel hun ziel hebben ontlichaamd) en hun ziel voor altijd - dachten ze - hebben gered. Een ander belangrijk punt is, dat het miskennen en proberen uit te bannen van de natuur als het andere - als spiegel én bron van de ziel - de mens in een soort narcistische psychose zou kunnen storten, omdat hij dan alleen zichzelf als inbedding en referentiekader heeft. Wat betreft de drijfveren achter een en ander: zie mijn theologische speculaties over baarmoedernijd.
[**] Peter Sloterdijk in Eurotaoïsme: 'We moeten aannemen dat in de zeer riskante acceleraties van deze tijd zich iets voltrekt dat afkomstig is van ons zelf en van wat ons nabij is, lees: van wat we zelf willen. Als het er zo voor staat, dan is er geen kritische theorie van de samenleving meer mogelijk - omdat er tussen de kritiek en het gekritiseerde geen werkelijk verschil meer bestaat. Tenzij de kritiek eerst tegen zichzelf in denkt en ook het eigene, het nabije en het zelf gewilde aan een onderzoek onderwerpt.'
Sloterdijk geeft zijn pleidooi voor het herontdekken van de langzaamheid (ook in de filosofie) als motto het volgende citaat van Franz Kafka mee: 'Hoe meer paarden je inspant, des te sneller het gaat - namelijk niet het lostrekken van het blok uit het fundament, wat onmogelijk is, maar het kapot trekken van de riemen en vervolgens de vrolijke rit naar het niets'.
Waarvan het punt is, naar mijn idee: men kan het fundament niet uit het fundament lostrekken, iets valt niet uit zichzelf los te trekken. Daarom is wat Bill McKibben tot slot van zijn voordracht (zie hierboven) aanhaalt als een van de belangrijkste motieven van de transhumanisten - het met duizelingwekkende (reken)kracht doorgronden van de oorsprong van het heelal, van de oorzaak en/of reden dat er iets is en niet niets, van de fundamentele structuur van de kosmos - wellicht niet alleen oninteressant (stelt McKibben) vergeleken bij vragen als 'kan ik iets voor je doen', 'zijn er mensen die van mij houden', 'is dit een wijs besluit', 'is het beter dit niet te construeren hoewel het mogelijk is', 'kan ik iets moois maken' en 'waar geniet ik van ', maar au fond absurd omdat (zie Kafka) het fundament der fundamenten niet kan worden blootgelegd - het graven en het vragen is eindeloos en als men het overhaast en forceert, gaat men chronisch voorbij aan zichzelf dan wel aan het besef van - zinvol - zijn.
Toevoeging april 2011: in Sferen (vertaling Hans Driessen, pagina 145) stelt Sloterdijk: 'Het is niet toevallig dat de meest typerende nieuwe plek in de geïnnoveerde wereld van de media interface heet. Daarmee wordt niet de ruimte bedoeld waarin gezichten elkaar ontmoeten, maar het contactpunt tussen gezicht en niet-gezicht of tussen twee niet-gezichten [laatste cursivering door mij; K]. Vlak na deze passage
poneert Sloterdijk dat volgens hem zowel de interfaciale expressie van de prehistorie als de moderniteit wordt gekenmerkt door het masker, met de schreeuwende paus van Roger Bacon (die ik al had opgenomen in deze blognotitie, zie hierboven) en de zelfportretten van Andy Warhol als tekenend voor de laatst genoemde periode. Over Warhols zelfportretten zegt Sloterdijk dat ze 'de toestand van zelfverloochening [bereiken] door verkoop van het ik'.
[4] The main goal [of the Singularity University] is to gather "the next generation of CEOs, University Deans/Presidents and Government leaders" to begin networking and collaborating. It’s like putting all the future power holders in one room and giving them a jump-start on solving the world’s problems.

[5] Zie deze video, waarin een NASA-directeur vertelt dat hij met Kurzweils SU samenwerkt, omdat volgens hem key missions van NASA zijn: midwifing [sic! K] new capabilities en allthough we don't want to say it publicly, we're making the next step settling the solar system (...) these are the kind of technologies that enable us to do that - waarbij hij het doodgemoedereerd heeft over: technologies being able to modify humanity [sic! K].
Let ook op de gedienstig vragende en knikkende vrouwelijke journalist in het filmpje, die als het ware de vroedvrouw is van de machtswoorden van de propagator van de
mannelijke baarmoeder; en de voor de alfa-aap bestemde vleiende woorden van de lager in de hiërarchie staande man aan het slot.

6] 'Among Kurzweil's (...) predictions are a pill that lets you eat what you want without getting fat – which he believes could be available within ten years; a world where all energy comes from renewable sources within 20 years; and a life expectancy that increases at a rate faster than your age within 15 years.'
En:
'Machines will not only surpass humans in intelligence - they will irrevocably alter what it means to be human. Cell-size robots will zap disease from our bloodstream. Superintelligent nanotechnology, operating on a molecular scale, will scrub pollution from our atmosphere. Our minds, our skills, our memories, our very consciousness will be backed up on computers - allowing us, in essence, to live forever, all our data saved by supersmart machines.
Kurzweil is very specific about when this epic shift will take place. By 2045, he predicts, machines and humans will merge, redefining life as we know it. The moment is known as the Singularity, referring to the term used in astrophysics to describe the point inside a black hole where the ordinary laws of physics cease to apply. To prepare himself and the rest of the world for the era of conscious machines, Kurzweil has turned himself into the chief prophet of the coming Techno Rapture. Maybe the Singularity takes a few years longer to get here, - he finally replies. "But I cant really imagine that I’m significantly off."'


[7] Kurzweil gaat, deel 3 van de video, wel kort op dit punt in, maar maakt zich er makkelijk vanaf door twee voorbeelden te noemen van zelden de fout in gaande technologie: landingssoftware van vliegtuigen en het internet dat nog nooit geheel
down is geweest sinds zijn ontstaan, en door de lapidaire opmerking te maken dat zichzelf-organiserende techno-complexen zeer stabiel zijn.

Illustratie bovenaan: pleziercentra van de hersenen

Tweede illustratie: hologram van Ray Kurzweil spreekt de zaal toe

Derde illustratie: deel van het schilderij
Study after Velazquez's Portrait of Pope Innocent X (1953) van Francis Bacon


Vierde illustratie: hologram van Bill KcKibben spreekt de zaal toe


Illustratie hiernaast: aankondiging Singularity Summit (2006, Stanford University); deel van het Watch Tower-embleem van de Jehova-getuigen; en het Scientology Cross - op spreekgestoelte van Tom Cruise; wikipedia: 'the Church of Scientology says that "the horizontal bar represents the material universe, and the vertical bar represents the spirit. Thus, the spirit is seen to be rising triumphantly, ultimately transcending the turmoil of the physical universe to achieve salvation'

Verhinderen antidepressiva ware liefde?

Antidepressants May Prevent True Love
Brandon Keim, Wired Magazine

Nieuwe grondstof cement reduceert CO2

OneWorld, 26 februari 2009

Met een andere cementproductie kan wel 90 procent van de CO2 uitstoot van fabrieken worden afgevangen. Dat beweert het Amerikaanse bedrijf Calera Corp. Momenteel is de cementindustrie juist een belangrijke veroorzaker van broeikasgas.

(...)

Calera is niet alleen in zijn soort. Ook in Canada, Londen en Californië zijn enkele bedrijven al bezig om CO2 uitstoot van fabrieken te gebruiken voor de productie van cement. Maar Calera en de andere opkomende cementfabrieken moeten nog bewijzen dat deze manier van produceren, duurzaam en vooral ook lucratief is in vergelijk met traditioneel cement.

Zie ook:
Capturing Carbon Emissions…in Cement? (World Watch Institute, 26 februari 2009)

'Deep web' in wording

De Volkskrant bericht vanochtend over de snelle uitbreiding van de zoekmogelijkheden op internet. Straks kunnen de zoekmachines ook de databases meenemen die 'onder' het web van via links aan elkaar gekoppelde pagina's hangen. Dat doen ze door de betekenis van een term - bijvoorbeeld het verschil tussen 'bank' en 'bank' - af te leiden uit de context - zoals de site waarvan men de informatie doorzoekt en de ingegeven formulering van de zoekvraag (in plaats van losse zoektermen); of het biedt de gebruiker telkens een keuzemenu, dat het aantal gevonden pagina's of items stap voor stap reduceert tot wat de gebruiker zoekt. Hiervoor is in veel gevallen geavanceerde tagging van de brokken informatie in de databases en van de webpagina's nodig. Als dit overal op dezelfde manier zou worden gedaan, ontstaat één goed ontsluitbaar 'deep semantisch web'. Die universele standaard is er nog niet. Wel is al intelligente zoeksoftware en tagging ontwikkeld voor specifieke databases, zoals die van aanbieders van vakantiehuisjes (onder meer VacanceSelect)

Zie ook:
De zoekmachine leert vinden (De Volkskrant, december 2003)
Artikel Wikipedia 3.0: The End of Google? (juni 2006)
M'n blognotitie The Terrifying Future of Computing (januari 2008, voorlaatste blokje)

Inflatie terug in Amerika?

De Volkskrant meldt vanochtend dat de deflatie in de VS sterk afneemt en dat beleggers weer rekening houden met inflatie. 'Lage, stabiele inflatie is goed voor de economie. Maar als de prijsstijgingen doorzetten, kan dat een probleem opleveren voor de centrale bank. De Fed heeft de afgelopen maanden onbeperkt geld in de economie gepompt. Ze hoefde zich geen zorgen te maken om inflatie, omdat de prijzen almaar daalden. Als de inflatie echter stijgt en de economie aantrekt, moet al dit overtollige geld weer worden vernietigd. Anders is torenhoge inflatie het gevolg.' Aldus de Volkskrant.

Zie ook m'n blognotities:
Kredietcrisis en inflatiespook (30 januari 2009)

Geldontwaarding door schuldencrisis (september 2007)
Soros: No Bottom for Financial 'Collapse' (22 februari 2009)

25 februari 2009

Stijging zeespiegel in kaart gebracht: Nederlantis


Kustlijn bij smelten ijskap Groenland. Bron: NOVA/PBS

[...] White says, current widely accepted estimates include sea-level rises of about 23 feet if all of Greenland's ice vanished (or about 20 feet if West Antarctica's ice sheet disintegrated), and about 180 feet if the great ice dome of East Antarctica melted away.

---

Nederland als Atlantis van de toekomst dus: Nederlantis. Het is mij wel een raadsel waarom grote delen van Noord- en Zuid-Holland, waaronder zo te zien Alkmaar, en ook de Flevopolder het hoofd boven water zouden houden. Alkmaar ligt 0,7 meter beneden de zeespiegel, Lelystad meer dan twee meter... (volgens www.ahn.nl/zeeniveau).

Zie verder:

Extreme Ice: An acclaimed photographer teams up with scientists to document the runaway melting of arctic glaciers (NOVA/PBS). Come back beginning March 25, 2009 to watch the full program online here - preview now!

M'n blognotitie:
Zeespiegel van ijsvrije aarde (maart 2007).

24 februari 2009

Veel nieuwe dammen op stapel: schone energie?

By David Biello, Yale Environment 360, Alternet February 24, 2009

Dam proponents are touting hydropower as renewable energy in an era of global warming. But the human and environmental costs are high.

Risico's klimaatverandering worden onderschat

Agence France Presse, February 24

Zie ook:
Scientists Find Bigger than Expected Polar Ice Melt (25 february 2009, Agence France Presse)

Zie ook m'n blognotitie:
Smeltende permaforst klimaatramp? (september 2007)

Spanje's gletsjers verdwijnen

By Giles Tremlett, the Guardian, February 24, 2009

Zie ook:

World’s Glaciers Shrink for 18th Year
By Joe Romm, Climate Progress, January 30, 2009

De verdwijnende gletsjers van de Himalaya

Ice Volume Of Switzerland’s Glaciers Calculated
Science Daily, 9 juli 2009


Another one bites the dust, literally: Bolivia’s 18,000 year-old Chacaltaya glacier is gone
By Joe Romm, Climate Progress, May 8, 2009
This is all sadly consistent with other recent research - see:
Another climate impact comes faster than predicted: Himalayan glaciers 'decapitated'
and
AGU 2008: Two trillion tons of land ice lost since 2003
And this country isn’t being spared — see:
Another climate impact coming faster than predicted: Glacier National Park to go glacier-free a decade early

Retreat of Andean Glaciers Foretells Global Water Woes
By Carolyn Kormann, Yale Environment 360, April 11, 2009

De-Icer: USGS report details 'recent dramatic shrinkage” in U.S. glaciers, matching global decline'
Climate Progress, August 8, 2010

Indonesia’s last glacier will melt within years
Climate Progress, Juli 1, 2010

Levensstijl smelt weg met de sneeuw op de bergen van Uganda

Waarom ons economische systeem ineenstort



Dit lange maar interessante artikel, Meltdown and Bailout: Why Our Economic System Is on the Verge of Collapse (Joshua Holland, AlterNet, September 22, 2008) maakt aannemelijk dat de diepe oorzaak van de huidige financieel-economische crisis is: een veel te klein rijk deel van de wereldbevolking bezit het kapitaal en de ultraproductief geworden fabrieken - waarin de loonarbeiders in met name China en Azië werken tegen bijna hongerlonen - om veel meer gebruiksgoederen te maken dan kunnen worden gekocht door henzelf en het overgrote arme deel van de wereldbevolking, mede doordat de lonen, ook in de VS, werden afgeknepen.

Kortom: er zijn veel te veel onderbetaalde mensen om de enorme output van het kapitalistische productiesysteem te kopen. Het adagium van Ford, dat elk van zijn fabrieksarbeiders een T-fordje moest kunnen aanschaffen, is al decennia lang verlaten. Daardoor was er op de financiële markten niet veel rendement meer te halen op normale investeringen (in nog meer productiecapaciteit) en is men allerlei 'financiële investeringsproducten' gaan 'fabriceren' die niet gebaseerd zijn op werkelijke plus waarschijnlijke productie & verkoop-en-afbetaling =>winst maar op absurd vergezochte eventuele, onwaarschijnlijke productie & verkoop-en-afbetaling => 'winst' tussen aanhalingstekens, dat wil zeggen op luchtbellen. Dit moest wel vroeg of laat in elkaar klappen.

Zie ook:
The Spectacular, Sudden Crash of the Global Economy (Joshua Holland, Alternet, 24 februari 2009)
Soros: No Bottom for Financial 'Collapse' (22 februari 2009)
Kredietcrisis en inflatiespook (30 januari 2009)
Debt is the new American Dream (november 2007)
M'n eerste blognotitie over nakende financiële crisis: Amerika financieel op instorten? (maart 2007)

Bovenste en onderste illustratie: schilderijen van Tjebbe Beekman, respectievelijk Wistful Repetition (2006) en Control Room (2008). Zie ook Stock Exchange (2008). Illustratie midden: (gespiegelde) foto van productiehal (textiel) in China, fotograaf Edward Burtynsky, foto geplukt uit dit artikel van een blogger.

21 februari 2009

Twitter: hersenloos collectief denken?


Twitter Nation Has Arrived: How Scared Should We Be?

By Alexander Zaitchik, AlterNet, February 21, 2009

De kijk van Twitter-profeet Clive Thompson (geciteerd in dit artikel) doet denken aan het door Harry Mulisch in De compositie van de wereld (1980) geschetste toekomstbeeld van ultimitieven zonder enige persoonlijkheid, die - ik volg Mulisch in het nu volgende niet getrouw - als een soort neuronen een planetair metabewustzijn constitueren van welks bewustzijnsinhouden ze zelf geen flauwe notie hebben; het internet met de daarin geïntegreerde mensen kan je daarbij à la Mulisch 'octaaf' noemen met het brein, het menselijk lichaam (in het bijzonder het brein) 'octaaf' met het neuron; en de gedachte van hooguit 140 tekens in Twitter 'octaaf' met de door het neuron afgevuurde zenuwprikkel.

Mulisch stelt dat de talloze technologisch geabsorbeerde mensen octaaf zijn met de 'oerhorde' van mensachtige apen in de prehistorie, waarin of waaruit voor het eerst 'bewustzijn' tevoorschijn kwam.
Thompson zou dan de crux van die toedracht - de humanoïde metaneuronen weten zelf niet waarvan ze zich qua collectief bewust zijn en hoe dat bewustzijn zich tot zichzelf verhoudt, wat het 'in zijn schild voert' et cetera - miskennen en maskeren door middel van utopistische newspeak als 'making possible weird, fascinating feats of coordination' en 'it's like the Greek dictum to "know thyself," or the therapeutic [aan Oosterse wijsheid ontleende; K] concept of mindfulness'.
Meest waarschijnlijk is, dat noch Thompsons utopie en deze, noch de dystopieën van Alexander Zaitchik en Mulisch(*), recht doen aan de complexe werkelijkheid.

(*) Mulisch kent aan de (meest begaafde?) ultimitieven overigens wel de cruciale functie van het hebben van 'aha-Erlebnisse' toe, voor zover ik het begrijp het - met een verraste of verrukte kreet en/of een lach gepaard gaande - doorbreken van (het besef van) nieuwe, 'originele' verbanden; hoe deze belevingen zich verhouden tot het metabewustzijn is me nog minder duidelijk geworden dan het bovenstaande.


Een mogelijke ongewenste bijwerking van het verslavende kwetter-, tjilp en giechelmedium c.q de chatbox 2.0 die Zaitchick niet noemt, trouwens, is constante sociale (zelf)controle dan wel uitsluiting als keerzijde van de door Thompson bezongen nearly telepatic unit of kinship, mindfulness en having an audience can make the self-reflection even more acute. Van belang dit in het oog te houden naast het door Zaitchick belichte risico van 'debiliserende uniformering' als keerzijde van de 'weird, fascinating feats of coordination' die Thompson bejubelt.

Zie ook: 17 Ways to Visualize the Twitter Universe

En deze opmerking van een blogger:

Why is Twitter so addictive to people? They use twitter on their phone, at home. You will see on the news one day that someone got into an accident because they were on twitter. I see it as it is becoming an obsession for people. I use twitter just to broadcast my post from my blog. It helps to get traffic to this blog but that’s all. I think Twitter is a good idea but people are taking it way to serious. They are on it every single day. People say that Twitter is easy to use only. It gives you 140 characters so no drown out sentences. Is Twitter going to be a fade like everything that is popular once?

Twitter can also save your life. Look at the guy that used twitter saying he was captured and people helped get him and his interpreter free. So there are good things that can come out of it. People just need to calm down and don’t use it to much.

Follow-ups met positieve kijk op Twitter:
Twitterers Tweet Back at AlterNet (Alternet, 24 februari 2009)
Why You Should Be on Twitter (Alternet, 4 maart 2009)

Zie verder m'n blognotities:
Kladblognotities over de blog (december 2006)
Hardop webdenken (mei 2007)
'Mensen gaan steeds meer lijken op computers'  

En dit interessante artikel van Marianne van den Boomen:
Van gemeenschap via webnetwerk naar datawolk (PDF, 2007)

15 februari 2009

Teilhard, technologie & wederopstanding

Wonderlijke sci-fi-speculatie door de 'transhumanist' Julio Prisco over het uiteindelijk worden gered (zie hier een zen-boeddhistische en hier een christelijke insteek) in de zin van het tot leven wekken van alle of vele mensen die ooit hebben geleefd door een superintelligent technologisch wezen of dito wezens - geëvolueerd uit de mens - in de verre toekomst, in verband gebracht met de kosmologie van de Jezuïet en filosoof Teilhard de Chardin.
De Chardin introduceerde overigens het begrip 'noösfeer', hetgeen zoveel wil zeggen als 'denkende laag rond de aarde'; daarom zien velen in hem de vader van cyberspace.

Prisco: 'Following Moravec, many transhumanists imagine our post-human mind children and Exes leaving the Earth and biology behind and spreading into the universe as pure information processors running on post-biological computational supports. In Teilhard’s language, this is entering the pleroma [overigens een christelijk én gnostisch concept; ook Teilhards verbinding van 'veelheid' met 'zonde(val)' is à la de gnosis terwijl zijn idee van de afdaling van God in de stof, de positieve identificatie van het universum als één grote hostie met het lichaam van Christus, meer 'hermetisch' genoemd kan worden; K]: the critical point [where] future human intelligence will no longer be realized by any network of material particles and forces. We will cease to be realized by matter. This does not contradict the naturalistic thesis that we are entirely physical [volgens mij zit hier wel een inconsistentie; K]. It simply implies that not every physical thing is a material thing—physics has deeper levels. The pleroma is physical, but its physicality is deeper than material… For Teilhard, spirit looks very much like energetic information. Spirit is software in action. As humanity becomes super-intelligent, it will cease to be material and will become purely informational [dus toch geen materie meer?; K]. Future intelligence will cease to be materially realized. Evolution will pass into the pleroma. Steinhart explains Teilhard’s pleroma with examples from the computational physics of Fredkin, Zuse and other scientists who consider information and computation as the basic fabric of physical reality at a fundamental level.

The resurrection of the dead is the religious concept that most transhumanist find harder to swallow. Perhaps because they had to make significant efforts to break free from religious upbringings, and are afraid of falling back into blind faith. As a religious person, Teilhard did not have any problems with the concepts of resurrection and afterlife: ”For Teilhard, faith in Christ is the conviction that the cosmic process is tending to a final state in which all persons are saved. Salvation is the recovery and perfection of what is most personal in every human. Teilhard often writes about this salvation in psychological terms (e.g., in terms of consciousness).” The possibility of resurrection as re-instantiation of consciousness has also been discussed by more modern authors like Tiploer and Moravec who consider the resurrection of the dead of past ages as something that science and engineering may permit achieving in the far future.

Both Tipler and Moravec think that we may find ourselves resurrected in the far future as computational emulations of our current selves, and “copied to the future”. (...) The protagonist pattern is doomed to certain death by interaction with an environment that, except in very carefully controlled conditions, is very unfriendly to the stability of patterns (sounds familiar?), but is copied before death and restored to life in a friendlier environment.

Universal Immortalists do not propose any specific engineering approach to resurrection, but consider it as an objective that future technology may be able to achieve, someday, based on future scientific advances. In his book ”Forever for All”, R. Michael Perry writes: “To that end, we dedicate ourselves to finding a way one day to bring back all persons who have ever lived, so they can join in our eternal adventure”. Perry considers resurrection as something that may one day be achieved by engineering, rather than by “supernatural” means, but I think Teilhard would not disagree. As I mentioned, most transhumanist don’t like the concept of resurrection at all, and most religious people don’t like the idea of resurrection as something that will be achieved by engineering, but I think this meme has a very strong potential to bridge the gap between transhumanism and religion.'

Teilhard en transhumanisme, utopische visies toen en nu, vooruitgangsoptimisme dat rampen (ook technologische!), het kwaad en het lijden als uiteindelijk te voorkomen of ten minste uiteindelijk overkomelijk beschouwt - wat natuurlijk maar zeer de vraag is.

Toevoeging 15 januari 2011: Frank Ankersmit stelt in dit stuk in Trouw ('Voorspellen kan wél', 15 januari 2011) de filosofie van Hegel zo simplistisch voor dat die van De Chardin, met zijn pleroma en punt omega er op lijkt wat betreft een uiteindelijke synthese van geest en natuur/kosmos. Waarschijnlijk heeft De Chardin wel een en ander van Hegel afgekeken en er zijn overspannen klinkende heilsleer van het heelal van gemaakt. Ankersmits op SF-lectuur gebaseerde techno-optismisme is overigens puur naïef en (dus) verre van filosofisch. De wikipedia noemt het boek Childhood's End van Arthur C. Clarke, dat Ankersmit tot zijn jongensboekachtige overpeinzing heeft gebracht, ter vergelijking met De Chardins punt omega.

Toevoeging 16 januari 2011: Zie voor een kritische beschouwing van het techno-idealisme mijn blognotitie: 'Brein-machine-interfaces: heikele ethiek'